Werken bij het ministerie van Financiën

Jacqueline Willemars, waarnemend directeur bedrijfsvoering en hoofd P&O van het ministerie van Financiën:

Waarom we Beste Werkgever zijn? Misschien wel door het enorme wij-gevoel hier.

Werken bij het ministerie van Financiën: ‘alle lijntjes komen hier samen’

Werk doen dat van wezenlijk belang is voor burgers en het land: daar worden ambtenaren blij van. Geen wonder dat het ministerie van Financiën zo hoog scoort. “Alle lijntjes komen hier samen. En dat geeft een kick, hoewel het qua werkdruk soms ook wel een uitdaging is.” Jacqueline Willemars, waarnemend directeur bedrijfsvoering en hoofd P&O van het ministerie van Financiën, vertelt over het heerlijke gevoel om verkozen te worden tot een van de Beste Werkgevers van de publieke sector.

Wat doet het ministerie van Financiën anders dan andere werkgevers? Voor een deel heeft dat, zoals gezegd, te maken met de inhoud van het werk. Jacqueline: “Sinds de economische crisis lezen onze medewerkers elke dag op de voorpagina over hun dagelijkse werk. We hóéven het werk niet leuk te maken, het ís intrinsiek al enorm boeiend. Ook rondom kabinetsformaties en politieke akkoorden speelt dit ministerie een sleutelrol, heel eervol voor onze mensen.”

Daarnaast is er een enorm wij-gevoel onder de ambtenaren van Financiën. “De cohesie is enorm. De lijntjes zijn kort en als je ergens deskundig in bent, zit je zelf bij de minister of de staatssecretaris aan tafel. Dat is bij andere ministeries echt anders! Het is zakelijk en toch informeel. En in tijden van hoogspanning (zoals tijdens de bankencrisis) worden er medewerkers van allerlei afdelingen samengebracht om een werkopdracht te realiseren. Los van alle organisatieharkjes die er natuurlijk ook zijn, en zonder dat er ook maar één leidinggevende begint te klagen.”

Goede gezondheid

Het gezondheidsbeleid is een andere reden waarom werken bij het ministerie van Financiën zo geliefd is, zegt Petra Lemckert, de expert van het ministerie op het gebied van arbeid en gezondheid. “Er is veel aandacht voor preventie, we denken mee over de inrichting van de werkplek. En als er klachten ontstaan, gaan we meteen langs. Dan kijken we niet alleen naar een nieuwe muis of bureaustoel, maar vooral ook naar houding en gedrag van medewerkers. Daar nemen we een coachende rol in.”

Transparante werkomgeving

Bij de inrichting van het gebouw is na de renovatie veel aandacht geweest voor een prettige werkomgeving, transparant en open. “Er zijn veel ramen waardoor licht binnenstroomt. Bovendien is er midden in het gebouw een groot atrium met een binnentuin, waardoor mensen elkaar snel zien en veel tegenkomen. De context van het gebouw is elkaar ontmoeten. Vergaderen doen we niet op de werkkamer, maar elders in het gebouw in speciale vergader- en spreekruimten of zitjes.”

Werkdruk aandachtspunt

Uit het medewerkersonderzoek komt wel één duidelijk probleem naar voren, namelijk de hoge werkdruk. Volgens Willemars is die de laatste jaren behoorlijk toegenomen en lijkt die structureel te worden. “Vroeger was de werkdruk incidenteel hoog, bijvoorbeeld rondom Prinsjesdag en eenmaal in de vier jaar rondom de verkiezingen. De laatste jaren zijn er steeds meer verkiezingen geweest en herfst- en lenteakkoorden gesloten, en ook de financiële crisis zorgt voor veel structurele werkdruk.”

“Natuurlijk geeft het energie om hier wekenlang tot drie uur ’s nachts aan een rijksbegroting te werken, maar dan moet je de maanden erna wel weer op adem kunnen komen. Die ademruimte is er steeds minder, want er is steeds weer een volgend project dat aandacht vraagt.”

Meer weten over medewerkersonderzoek?

Hoe bevlogen en betrokken zijn jouw medewerkers? En wat is er in jouw organisatie nodig om betrokkenheid en bevlogenheid te stimuleren?

De afgelopen twee jaar is er aandacht geweest voor bewustwording van werkdruk en de balans tussen inspanning en ontspanning. Er zijn workshops georganiseerd en er hebben individuele coachingstrajecten plaatsgevonden. Nu blijkt dat de werkdruk onverminderd structureel (te) hoog blijft, zijn er andere maatregelen nodig. “We gaan nu nog meer in gesprek met de medewerkers om te kijken wat er speelt en dat te analyseren om vervolgens samen met de medewerkers naar oplossingen te zoeken. En vervolgens maatwerk leveren, al klinkt dat nu nog wat vaag. Overigens leidt de structureel te hoge werkdruk nog niet tot een hoger verloop of verzuim, dat is fijn.”

Minder of juist meer medewerkers

Een makkelijke oplossing voor de hoge werkdruk is het aannemen van extra personeel. Maar dat kan niet meer, nu er een taakstelling ligt om het personeelsbestand in te krimpen. “Een flink deel van de taakstelling is bij Financiën inmiddels al gehaald. Wij onderscheiden ons misschien van andere overheidswerkgevers door proactief met taakstellingen aan de gang te gaan. Er zijn hier al vele medewerkers weggegaan, zonder dat er iemand ontslagen is. Door vrijwillige mobiliteit te stimuleren (“Denk na over wat je wilt, dan helpen we je”), zijn er al veel medewerkers vertrokken.”

Onze mensen zijn gewild bij banken en verzekeraars. Dat geeft ruimte om continu medewerkers aan te nemen. “Het is belangrijk om permanent jonge instroom te hebben. Vergrijzing is een rijksbreed probleem, behalve hier. Onze medewerkers zoeken zelf afwisseling en uitdaging.”

Interne mobiliteit

Wat nog verbeterd kan worden, is de mobiliteit tussen de verschillende bedrijfsonderdelen van Financiën zelf. “Managers kunnen elkaar tippen over mensen die een nieuwe uitdaging nodig hebben. We willen stimuleren dat daar meer over gepraat wordt. Ook tussen ministeries kan er meer uitgewisseld worden. Daar is al wel een programma voor, maar dat kan nog intensiever worden opgepakt.”

Goed luisteren

Uit het onderzoek komt ook naar voren dat medewerkers zich gehoord voelen door hun werkgever. “Dat komt enerzijds doordat we continu personeelsadviseurs hebben rondlopen die adviseren. Anderzijds is er een gestructureerde gesprekscyclus van zeker twee gesprekken per jaar, plus soms nog een derde loopbaangesprek. Dat geeft medewerkers het idee dat er naar ze geluisterd wordt en dat ze invloed hebben op hun eigen carrièreontwikkeling, als architect van de eigen loopbaan.”

Daar komt bij dat goed werkgeverschap bij Financiën gezien wordt als een lijnverantwoordelijkheid. “Ooit werd geopperd om rijksbreed nog maar één gesprek per jaar te voeren. Toen was het huis hier te klein. Er is hier een heel sterk besef dat de mens de essentiële factor is voor het uiteindelijke resultaat.”

Foto: Frits de Jong, Flickr.

Reageer